Darmowa gra o odnawialnej energii dla dzieci 8–12 lat: buduj panele słoneczne, wiatraki, akumulatory i turbiny wodne, żeby w mieście nigdy nie gasło światło.
Jak się gra
Na planszy leży małe miasteczko: domy, szkoła, czasem fabryka, a między nimi puste pola, wzgórza i rzeka. Dziecko dostaje budżet w monetach i cztery narzędzia: panel słoneczny, wiatrak, akumulator i turbinę wodną. Po postawieniu budowli naciska Uruchom dzień i patrzy, jak mijają godziny od północy do północy.
Pod planszą rysuje się wykres. Jedna linia pokazuje, ile prądu potrzebuje miasto, druga, ile czystej energii powstaje. Gdy produkcja spada poniżej potrzeb, a akumulator jest pusty, w oknach gaśnie światło i na wykresie pojawia się czerwony pas. Prognoza nad planszą podpowiada, czy będzie słonecznie, pochmurno, wietrznie czy cicho. Budowle można rozebrać dotknięciem i przebudować miasto przed kolejną próbą.
| Poziomy | Co nowego |
|---|---|
| 1–2 | Szkoła, która potrzebuje prądu tylko w dzień. Same panele, potem pochmurny dzień. |
| 3 | Domy potrzebują prądu także w nocy. Pojawiają się wiatraki. |
| 4–6 | Spokojna noc bez wiatru: potrzebne są akumulatory. Zmienny wiatr. |
| 7–10 | Rzeka i turbiny wodne, pochmurny dzień, bryza znad morza, która cichnie o zachodzie, i ruchliwa fabryka. |
| 11–14 | Misje na dwa dni z inną pogodą każdego dnia i coraz mniejszym budżetem. |
| 15–16 | Dzień burzy, gdy wiatraki wyłączają się dla bezpieczeństwa, i wielki finał. |
Czego uczy się dziecko
Skąd bierze się prąd. Hasło „energia odnawialna” jest w podręczniku, ale dopiero tu widać, że każde źródło ma swoje mocne i słabe strony. Słońce daje dużo w południe i nic w nocy. Wiatr bywa kapryśny. Rzeka płynie równo, ale nie każde miasto ją ma.
Popyt i podaż. Miasto potrzebuje najwięcej prądu rano i wieczorem, a słońce daje najwięcej w środku dnia. Z tym rozminięciem mierzą się energetycy i dziecko odkrywa je samo, patrząc na dwie linie na wykresie.
Magazynowanie energii. Akumulator to pomysł, który w grze nagle staje się oczywisty: nadmiar z południa trzeba gdzieś schować na wieczór. Dziecko uczy się też, że sam akumulator nic nie da, jeśli w dzień nie ma czym go naładować.
Planowanie z budżetem. Monet jest mało, więc każda budowla musi się opłacać. Wiatrak na wzgórzu daje więcej niż na równinie. Dwa akumulatory mogą być lepsze niż trzeci panel. Takie decyzje uczą liczenia kosztów i myślenia kilka kroków naprzód.
Czytanie wykresu i prognozy. Wykres godzinowy i prognoza pogody to dwa źródła danych, które trzeba połączyć. To dobre ćwiczenie z czytania informacji, a nie tylko liczb.
Wskazówki dla rodziców
- Pokaż przykłady z Polski. W Polsce coraz więcej domów ma panele na dachu, a na Bałtyku powstają morskie farmy wiatrowe. Gdy będziecie na spacerze, policzcie panele na dachach na swojej ulicy.
- Pytaj o wieczór. Gdy gaśnie światło, zapytaj: „Która to godzina? Co wtedy robią ludzie w domach? Skąd wziąć prąd?”.
- Nie podpowiadaj akumulatorów za wcześnie. Odkrycie, że słońce można „przechować”, daje dziecku dużo satysfakcji.
- Porozmawiajcie o rachunku za prąd. Starsze dzieci zaciekawi, ile kilowatogodzin zużywa wasz dom w miesiącu.
- Chwal przebudowy. Nieudany dzień to dane do analizy. Druga, przemyślana próba jest ważniejsza niż szybkie trzy gwiazdki.
Zabawy bez ekranu
- Dziennik zużycia prądu. Przez jeden dzień zapisujcie, o której godzinie włączacie światło, czajnik, pralkę i telewizor. Kiedy w domu jest „szczyt”?
- Wiatraczek z papieru. Zróbcie wiatraczek na patyku i sprawdźcie, gdzie kręci się najszybciej: na balkonie, w parku czy na górce.
- Ciepło słońca. Postawcie na parapecie dwie szklanki wody, jedną owiniętą czarnym papierem. Po godzinie sprawdźcie dłonią, która jest cieplejsza.
- Mapa energii. Poszukajcie w atlasie lub w internecie, gdzie w Polsce są elektrownie wodne i duże farmy wiatrowe.
Częste błędy
- Same panele słoneczne. To najtańsze rozwiązanie, ale wieczorem i w nocy miasto zostaje bez prądu.
- Akumulatory bez zapasu produkcji. Akumulator trzeba czymś naładować, więc w dzień musi powstawać więcej prądu, niż miasto zużywa.
- Pomijanie prognozy. Przy ciszy wiatraki stoją, a przy wichurze się wyłączają. Warto przeczytać prognozę przed budową.
- Wiatraki na równinie zamiast na wzgórzu. Na wzgórzu ta sama budowla daje więcej prądu.
Więcej takich gier znajdziesz w dziale gry przyrodnicze.