Ułóż słowa w zdanie, zacznij wielką literą, postaw kropkę, pytajnik albo wykrzyknik i dodaj przecinek przed że, ale i więc. 20 poziomów dla dzieci 6–10 lat.
Jak się gra
Zdanie się rozsypało i trzeba je naprawić. Na ekranie leżą kafelki ze słowami w przypadkowej kolejności. Dziecko przeciąga je na linię, tak żeby powstało sensowne zdanie. Potem przychodzi czas na szczegóły. Od piątego poziomu wszystkie litery są małe i trzeba użyć różdżki ✨ Aa, żeby zamienić pierwszą literę na wielką. Od siódmego trzeba zdecydować, czy na końcu stoi kropka, znak zapytania, czy wykrzyknik.
Na poziomach 11–15 pojawiają się imiona i nazwy miast, które zawsze piszemy wielką literą, oraz dni tygodnia i miesiące, które piszemy małą. Od poziomu 16 dziecko łączy dwa zdania w jedno przecinkiem i spójnikiem, na przykład „Było zimno, więc włożyliśmy kurtki”. Na ostatnich poziomach dostaje jeden spójnik za dużo i musi wybrać ten, który pasuje do sensu: więc albo ale.
| Poziomy | Co ćwiczymy |
|---|---|
| 1–4 | Kolejność słów w krótkich i dłuższych zdaniach |
| 5–6 | Wielka litera na początku zdania |
| 7–10 | Kropka, pytajnik i wykrzyknik |
| 11–15 | Imiona, nazwy miast, dni i miesiące |
| 16–18 | Zdania złożone z przecinkiem |
| 19–20 | Wybór właściwego spójnika |
Czego uczy się dziecko
Budowy zdania. Dziecko odkrywa, że zdanie ma podmiot i orzeczenie, nawet jeśli jeszcze nie zna tych nazw. „Kot śpi na łóżku” brzmi dobrze, a „Śpi łóżku kot na” już nie.
Interpunkcji. Kropka, pytajnik i wykrzyknik zmieniają znaczenie zdania. Przecinek przed „że” czy „ale” to zasady, które w szkole sprawiają kłopot nawet starszym dzieciom.
Wielkiej i małej litery. Imiona, nazwy miast i pierwsze słowo zdania piszemy wielką literą. Poniedziałek i lipiec piszemy małą, mimo że w wielu językach jest inaczej.
Rozumienia spójników. „Więc” wprowadza skutek, „ale” przeciwieństwo, „bo” przyczynę. Wybieranie spójnika to w rzeczywistości ćwiczenie z logiki.
Czytania ze zrozumieniem. Żeby ułożyć zdanie, trzeba zrozumieć, o czym ono jest. Gra łączy technikę czytania z myśleniem.
Dla kogo i jak długo
Gra jest przeznaczona dla dzieci od sześciu do dziesięciu lat. Krótkie zdania z pierwszych poziomów są dobre dla dzieci, które dopiero zaczynają czytać, a zdania złożone i przecinki to zadanie dla uczniów klas 2–4. Jeden poziom ma pięć zdań i trwa kilka minut. Przycisk z głośnikiem czyta zdanie, więc młodsze dzieci mogą sprawdzić, czy brzmi dobrze.
Szyk wyrazów po polsku
Polszczyzna ma swobodny szyk, co dla dzieci bywa zarówno ułatwieniem, jak i pułapką. „Kot śpi na łóżku” i „Na łóżku śpi kot” to dwa poprawne zdania, a różnią się tylko tym, na co kładziemy nacisk. Dlatego gra przy wielu zdaniach przyjmuje kilka wersji, które zaakceptowałby nauczyciel. Nie każde ułożenie jest jednak dobre. Przymiotnik zwykle stoi przed rzeczownikiem, przyimek przed słowem, do którego należy, a „się” nie lubi stać na początku zdania. To dobra okazja do rozmowy o tym, dlaczego jedno zdanie brzmi naturalnie, a inne dziwnie.
- Czytajcie na głos. Zdanie ułożone źle zwykle brzmi dziwnie. Ucho często wyprzedza regułę.
- Pytaj o znak na końcu. „Czy to zdanie o coś pyta? A może ktoś krzyczy z radości?”.
- Szukajcie przecinków w książkach. Przy wspólnym czytaniu zatrzymajcie się przy przecinku przed „że”.
- Pochwal za poprawkę. Zdanie naprawione za drugim razem to też sukces.
Zabawy bez ekranu
- Rozsypanka z karteczek. Napiszcie zdanie na pasku papieru, potnijcie na słowa i wymieszajcie.
- Zdaniowy łańcuch. Każdy dodaje jedno słowo do zdania. Kto popsuje sens, zaczyna od nowa.
- Wielka litera na zakupach. Na liście zakupów szukajcie nazw firm i miast pisanych wielką literą.
- Spójnikowe zagadki. „Pada deszcz, więc…” albo „Pada deszcz, ale…”. Dziecko kończy zdanie.
Częste błędy
- Dni tygodnia wielką literą. W polskim piszemy je małą: poniedziałek, wtorek.
- Brak przecinka przed „że”. „Myślę, że…” zawsze z przecinkiem.
- Kropka zamiast pytajnika. Zdanie zaczynające się od „Czy” prawie zawsze kończy się znakiem zapytania.
Więcej zabaw z czytaniem jest w dziale gry z literami i słowami.