Darmowa gra o systemie dziesiątkowym dla dzieci od 6 do 9 lat. Buduj liczby z setek, dziesiątek i jedności, odczytuj je, wymieniaj 10 jedności na dziesiątkę.
Jak grać
Mata ma kolumnę dla każdego rzędu: setki (fioletowe płytki), dziesiątki (niebieskie słupki) i jedności (żółte kostki). Pod matą stoją pojemniki z klockami. Klocek przeciąga się z pojemnika do jego kolumny albo po prostu dotyka pojemnika, żeby dodać jeden. Dotknięcie klocka na macie albo przycisku minus w nagłówku kolumny zabiera jeden. Polecenia są czytane na głos, a przycisk z głośnikiem je powtarza.
Na różnych poziomach są różne zadania:
- Zbuduj: pojawia się liczba, na przykład 34. Dziecko buduje ją z 3 słupków i 4 kostek i dotyka „Sprawdź”. Na pierwszych poziomach nagłówki kolumn pokazują bieżącą liczbę klocków.
- Odczytaj: klocki już leżą na macie. Dziecko liczy płytki, słupki i kostki i ustawia liczbę na kółkach z cyframi.
- Wymień: w kolumnie jedności leży wielka kupka kostek. Dziecko dotyka świecącego przycisku wymiany i zamienia 10 kostek na jeden słupek, raz za razem, a potem odczytuje liczbę.
- Zmień: na macie jest liczba, a zadanie brzmi „o 10 więcej” albo „o 1 mniej”.
- Odejmij: zadanie typu 42 odjąć 7. Kostki są tylko 2, więc dziecko najpierw dotyka młotka i rozbija dziesiątkę na dziesięć jedności.
| Poziomy | Co ćwiczy dziecko |
|---|---|
| 1–3 | Liczby od 11 do 19 i do 50 z bieżącym licznikiem |
| 4–6 | Budowanie liczb do 99 |
| 7–9 | Odczytywanie liczb z klocków, aż do 999 |
| 10–12 | Wymiana dziesięciu jedności na dziesiątkę |
| 13–15 | Budowanie liczb trzycyfrowych |
| 16–17 | O 1 więcej, o 1 mniej, o 10 więcej, o 10 mniej, o 100 więcej, o 100 mniej |
| 18–20 | Odejmowanie z rozbiciem dziesiątki albo setki |
Jeśli dziecko zbuduje dobrą liczbę w nietypowy sposób, na przykład 34 jako 2 dziesiątki i 14 jedności, piesek mówi, że to się zgadza, i prosi o wymianę, żeby liczba była zapisana w zwykły sposób.
Czego uczy się dziecko
Co znaczą cyfry. W liczbie 34 trójka jest warta trzydzieści, a czwórka cztery. Zbudowanie liczby z trzech słupków i czterech kostek pokazuje tę różnicę, dlatego nauczyciele tak chętnie sięgają po klocki dziesiątkowe.
Liczby od 11 do 19. Po polsku nazwy tych liczb zaczynają się od jedności („siedem-naście”), choć zapisujemy najpierw dziesiątkę. To często myli dzieci, które piszą 71 zamiast 17. Zbudowanie liczby jako jednej dziesiątki i kilku jedności wcześnie rozwiewa wątpliwości.
Przekraczanie progu. Zamiana dziesięciu kostek na słupek to dokładnie to, co dzieje się przy przenoszeniu w dodawaniu pisemnym. Rozbicie słupka na dziesięć kostek to pożyczanie w odejmowaniu. Dzieci, które robiły to na klockach, rozumieją, dlaczego działania pisemne działają, zamiast tylko pamiętać kolejne kroki.
Liczenie dziesiątkami w pamięci. Kiedy liczba ma być o 10 większa albo mniejsza, zmienia się tylko kolumna dziesiątek. Widząc to wiele razy, dziecko zaczyna dodawać i odejmować dziesiątki w pamięci.
Wskazówki dla rodziców
- Mówcie liczbę w częściach. „Trzy dziesiątki i cztery jedności to trzydzieści cztery.” Takie rozkładanie buduje zrozumienie.
- Poproś o inny sposób. Po dobrej odpowiedzi zapytaj: „Dałoby się zbudować 34 z dwóch słupków?”. (Tak, z czternastoma kostkami.)
- Połączcie to z pieniędzmi. Dziesięć monet po 10 groszy to złotówka, dziesięć złotówek to banknot 10 zł. To ta sama wymiana.
- Uważaj na przestawione cyfry. Jeśli dziecko zbuduje 71 zamiast 17, pokaż słupki: „Ile dziesiątek ma siedemnaście?”.
- Doceniajcie młotek. Rozbicie dziesiątki to najtrudniejsza idea w grze. Poproś dziecko, żeby wytłumaczyło ją Tobie.
Zabawy bez ekranu
- Pęczki patyczków: zwiążcie gumką patyczki po lodach albo słomki po dziesięć. Budujcie liczby z pęczków i luźnych patyczków.
- Liczmany z płatków: płatek śniadaniowy to jedność, kubeczek z dziesięcioma płatkami to dziesiątka.
- Liczba dnia: wybierzcie liczbę i pokażcie ją klockami, monetami, kreskami i słowami.
- Gra w wymianę: rzuć kostką, weź tyle jedności, ile wypadło, i wymieniaj za każdym razem, gdy uzbierasz dziesięć. Kto pierwszy dojdzie do 100, wygrywa.
Typowe błędy
Klasyczny błąd to zapisanie 304 jako „34”, bo pusta kolumna dziesiątek zostaje pominięta. Zbudowanie 304 z klocków pokazuje, że kolumna dziesiątek naprawdę jest pusta, i właśnie to oznacza zero. Inna częsta pomyłka to liczenie słupka jako jednego. Przypomnienie, że każdy słupek to dziesięć sklejonych kostek, zwykle wystarcza. Więcej zabaw z liczbami znajdziesz w grach matematycznych.