Darmowa gra programistyczna dla dzieci 10–13 lat. Czytaj krótkie programy w JavaScripcie, śledź zmienne krok po kroku i znajdź linijkę, w której ukrył się błąd.
Jak się gra
Na ekranie jest krótki program w JavaScripcie, nad nim misja, na przykład „Wypisz sumę wszystkich liczb od 1 do 10”, a obok oczekiwany wynik. Program ma jednak błąd. Dziecko naciska Uruchom i porównuje to, co wypisał program, z tym, co powinno wyjść. Jeśli wynik jest inny, trzeba znaleźć linijkę, która za to odpowiada.
Najlepszym narzędziem jest przycisk Krok. Wykonuje program linijka po linijce, a tabelka zmiennych pokazuje, co się dzieje w środku. Gdy dziecko dotknie właściwej linijki, gra proponuje kilka poprawek. Przy każdej widać, co wypisałby program po zmianie. Po wyborze dobrej poprawki pojawia się krótkie wyjaśnienie, dlaczego to był błąd.
| Poziomy | Programy | Typowe błędy |
|---|---|---|
| 1–4 | Zmienne i działania | Zły operator, brak nawiasów, wartość policzona, ale niezapisana |
| 5–8 | Pętle | Pomyłka o jeden (< zamiast <=), licznik, który się nie zmienia, pętla bez końca |
| 9–12 | Pętle z if | Zły test reszty z dzielenia, > zamiast >=, "i" w cudzysłowie zamiast zmiennej |
| 13–16 | Listy i teksty | Czytanie za końcem listy, pozycja zamiast wartości (i zamiast nums[i]) |
| 17–20 | Dwa błędy w programie | Popraw jeden, uruchom jeszcze raz i znajdź drugi |
Programy dotyczą codziennych spraw: rachunek w sklepiku, długość płotu wokół ogródka, skarbonka, odliczanie rakiety, miejsca w kinie czy polska zabawa w „Bum”, w której zamiast liczb podzielnych przez 3 mówi się „Bum”.
Czego uczy się dziecko
Czytania kodu. Zanim ktoś zacznie dobrze pisać programy, musi umieć je czytać. Dziecko uczy się przewidywać, co zrobi każda linijka, i śledzić wartości w głowie.
Systematycznego szukania błędów. Zamiast zgadywać, dziecko porównuje wynik z oczekiwanym, wykonuje program krok po kroku i szuka pierwszego miejsca, w którym coś się nie zgadza. To metoda, której używają zawodowi programiści.
Typowych pułapek. Pomyłka o jeden w pętli, kolejność działań, różnica między pozycją a wartością na liście. To błędy, które popełnia każdy początkujący. Lepiej poznać je w grze niż na sprawdzianie.
Matematyki w praktyce. Średnia wymaga nawiasów, obwód to dwa razy suma boków, a reszta z dzielenia mówi, czy liczba jest parzysta. Programy po cichu powtarzają szkolną matematykę.
Cierpliwości. Na ostatnich poziomach po poprawieniu jednego błędu wynik nadal jest zły. Dziecko uczy się, że jeden sukces to jeszcze nie koniec i że trzeba sprawdzić wszystko ponownie.
Wskazówki dla rodziców
- Proś o przewidywanie. Zanim dziecko naciśnie Uruchom, zapytaj: „Co według ciebie wypisze ten program?”.
- Śledźcie zmienne na kartce. Narysujcie tabelkę z kolumnami dla każdej zmiennej i wypełniajcie ją, linijka po linijce.
- Pytaj o poprawki, które nie działają. Dlaczego ta druga poprawka nie pomoże? Zrozumienie złych odpowiedzi uczy tyle samo co dobrych.
- Łączcie ze szkołą. Na informatyce dzieci często szukają błędów w Scratchu. Mechanizm jest identyczny.
- Chwal metodę, nie szybkość. Dziecko, które spokojnie używa Kroku, uczy się więcej niż to, które klika na chybił trafił.
Zabawy bez ekranu
- Instrukcja z błędem. Napisz przepis na kanapkę albo drogę do sklepu z jednym celowym błędem. Dziecko ma go znaleźć.
- Gra w Bum. Liczcie na zmianę, a zamiast liczby podzielnej przez 3 mówcie „Bum”. Kto się pomyli, odpada.
- Ludzki komputer. Jedna osoba czyta program z kartki, druga wykonuje polecenia dosłownie, zapisując wartości zmiennych na tablicy.
Częste błędy
- Zgadywanie linijki bez uruchomienia. Najpierw trzeba zobaczyć, co program robi.
- Patrzenie tylko na ostatnią linijkę. Błąd często jest wcześniej, a ostatnia linijka tylko wypisuje zły wynik.
- Mylenie
=z porównaniem. Jeden znak równości zapisuje wartość, a do porównania służą==lub===.
Dla kogo jest ta gra
Łowca bugów najlepiej sprawdza się u dzieci, które poznały już bloki w Scratchu albo przeszły pierwsze poziomy gry o pisaniu kodu i chcą zobaczyć, jak wygląda program pisany tekstem. Nie trzeba znać angielskiego: polecenia JavaScriptu to tylko kilka krótkich wyrazów, które szybko stają się znajome, a wszystko, co ważne, jest wyjaśnione po polsku. Gra dobrze pasuje też do dzieci, które lubią zagadki detektywistyczne, bo szukanie błędu w kodzie przypomina śledztwo: są dowody (wynik programu), podejrzani (linijki) i alibi (wartości zmiennych). Jeden program zajmuje zwykle kilka minut, więc łatwo zrobić jedną lub dwie sprawy dziennie.
Więcej podobnych gier znajdziesz w dziale gry do nauki programowania.